درباره نماز صدها آیه و روایت به دست ما رسیده که فواید نماز را که حدود هزار فایده می باشد ذکر کرده اند اما ما برای خوانندگان عزیز که با فلسفه ی نماز آشنا شوند تعدادی از آن علل ظاهری نماز را ذکر می کنیم که عبارتند از : زینت اسلام ، ستون مؤمن ، پشتوانه عظیم در حل مشکلات ، جلسه عاشق با معشوق ، سدی در برابر گناهان ، سلامتی بدن در نماز می باشد.

1- زینت اسلام:

رسول خدا ( صَلَّ اللّهُ عَلَیهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ ) فرمودند : « اِنَّ لکلِّ شیءٍ زینَةٌ و زینةُ الاسلامِ الصلاةُ الخمسِ » براستی برای هر چیزی زینتی است و زینت اسلام نمازهای پنج گانه می باشد.

2- ستون مؤمن:

  رسول خدا ( صَلَّ اللّهُ عَلَیهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ ) فرمودند : « لکلِّ شیءٍ رُکنٌ و رکنُ المؤمِنِ الصلاةُ » برای هر چیزی پایه و ستونی است و ستون مؤمن نماز است.

3- پشتوانه عظیم در حل مشکلات:

خداوند سبحان در برابر مشکلاتی که دشمنان اسلام و مشرکین از راه های مختلف برای  رسول خدا ( صَلَّ اللّهُ عَلَیهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ ) به خاطر ابلاغ رسالت ایجاد می کردند در قران سوره مبارکه بقره آیۀ 45 و 153 به مؤمنان می فرماید : « یا أیُها الَّذینَ آمَنوا استَعینوا بالصبرِ و الصلاةِ اِنَّ اللهَ مع الصابرینَ » ای کسانی که ایمان آورده اید ( در برابر مشکلات و حوادث ) از صبر ( روزه ) و نماز کمک بگیرید زیرا خداوند سبحان با صابران است .

امام صادق ( علیه السلام ) فرمودند : « کانَ علیٌّ إذا اَهالَهُ اَمرٌ فَزَعٌ قامَ إلی الصلاةِ ثُمَ تَلاهذِهِ الآیةَ ( واستَعینوا بالصبرِ و الصلاة » هنگامی که مشکل مهمی برای علی علیه السلام پیش میامد به نماز بر می خاست سپس این آیه را تلاوت می فرمود : «   واستَعینوا بالصبرِ و الصلاة »

حضرت علی (علیه السلام ) فرمود : « الذکرُ یُوجِبُ الاِعتِبارَ و یؤمِنُ الاِعسارَ و یُثمِرُ الاِستظهارَ » یاد خداوند سبحان موجب پذیرش پند و ایمنی از سختی است و میوه اش پشتیبان یافتن است.

4- جلسه عاشق با معشوق:

حضرت علی ( علیه السلام ) فرمود : « ذاکرُ اللهِ سُبحانَهُ مُجالِسُهُ » یاد کننده خداوند سبحان همنشین خدا است .

و همچنین آن حضرت  می فرماید : « الذِکرُ مُجالَسَةٌ المَحبُوبِ » یاد خدا و ( نماز ) با دوست ( خداوند ) همنشین بودن است.

5- سدی در برابر گناهان:

خداوند بزرگ می فرماید : « اُتلُ ما اُوحِیَ اِلیکَ مِنَ الکِتابِ و اَقِمِ الصلاةَ اِنَّ الصلاةَ تَنهی عَنِ الفَحشاءِ و المنکَر و لذکرُ اللهِ اَکبرُ  و اللهُ یِعلَمُ ما تَصنَعونَ » آنچه را از کتاب آسمانی ( قرآن ) به تو وحی شده تلاوت کن و نماز را برپا دار که نماز ( انسان را ) از زشتی ها و منکرات باز می دارد و ذکر خدا از آن ( نهی از فحشا و منکر ) هم بالاتر است و خداوند می داند شما چه کارهایی انجام می دهید .

  رسول خدا ( صَلَّ اللّهُ عَلَیهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ ) فرمودند : « لا یَزالَ الشیطانُ ذُعراً مِنَ المؤمنِ ما حافَظَ علَی الصلاتِ الخَمسِ لِوَقتِهِنَّ فإذا ضَیَّعَهُنَّ تَجَرَّأَ علیه فَأدخَلَهُ فِی العَظائِمِ » انسان مؤمن تا هنگامی که نمازهای پنجگانه اش را سر وقت می خواند شیطان از او می ترسد ( و نمی تواند او را وسوسه کند ) اما زمانی که نمازش را ضایع نمود ( و اول وقت نخواند ) بر او جرأت پیدا می کند و او را در گناهان بزرگ وارد می کند .  

  رسول خدا ( صَلَّ اللّهُ عَلَیهِ وَ آلِهِ وَ سَلَّمَ ) فرمودند : « مَن لم تَنهَهُ صَلاتُهُ عَنِ الفَحشاءِ و المنکر لم یَزِد مِنَ اللهِ الّا بُعداً » کسی که نمازش او را از فحشاء و کارهای زشت منع نکند جزء دوری از خداوند سبحان چیزی دیگر نصیبش نمی شود . امام رضا  ( علیه السلام ) فرمود : « و صَارَ ذالک علیه فی کلِّ یَومٍ و لَیلَةٍ لِئَلّا یَنسَی العَبدُ مُدبِرَهُ و خالِقَهُ فَیَبطُرَ و یَطغَی (یطغا) و لِیَکونَ فی طاعَةِ خالِقِهِ و القِیامِ بَینَ یَدَی رَبِّهِ زاجِراً لَهُ عَنِ المَعاصی و حاجِزاً و مانِعاً عَن اَنواعِ الفَسادِ »

نماز در هر شبانه روز واجب شد تا این که انسان ( عبد ) مدیر و خالقش را فراموش نکند ( تا در ار فراموشی ) سر گردان شود ، و بعد طغیان و ظلم کند . و نیز نماز واجب شد تا بشر مطیع خداوند باشد . و ایستادن در برابر حق تعالی باعث جلو گیری از گناهان می شود ، و سپر و مانع انواع فساد می گردد.

6- سلامتی بدن در نماز:

حضرت علی (علیه السلام ) می فرماید : « قِیامُ اللَّیلِ مُصِحَّةٌ لِلبَدَنِ » نماز شب بدن را سالم می کند .

امام سجاد (علیه السلام ) می فرماید : « و فی مُناجاتِک رَوحی و راحَتی و عِندَکَ دَواءُ عِلَّتی و شِفاءُ غَلَّتی » (خدایا) شادی و راحتی من در مناجات با توست ، دواء بیماریم و شفاء قلب سوزانیم نزد توست .

روح و جسم ارتباط تنگاتنگی با هم دارند . بطوری که شادابی روح ، در طراوت و سلامت جسم ، و خستگی روح در پژمردگی  و بیماری جسم اثر می گذارد. فردی که با نماز و مناجات با خداوند بزرگ اظطراب و دلهره و پریشانی و غصه هایش را از روان خود می زداید، به مراتب بدنش سالمتر از فردی است که در اثر ترک نماز و عشق به دنیا حرص و ولع و غم و غصه تمتم وجودش را فراگرفته است.
لذا با یک نگاه در جامعه می بینیم افرادی که از اعتقاد ضعیف برخوردارند و اهل دعا و نماز و راز و نیاز واقعی نیستند ، به خاطر رسیدن به ظواهر دنیا و تجملات و خود نمایی که از ارمغان فرهنگ غرب است در یک اظطراب عجیبی بسر می برند که این پریشانی و اظطراب باعث شده سراسر وجودشان را غم فراگیرد ، بطوری که برای هر موضوع کوچک دنیای در محل کار و منزل نسبت به یکدیگر حمله ور می شوند و برای تسکین اعصاب و روان ، روانه دکتر اعصاب و روانشناس می شوند . در حالی که دکتر اصلی خداوند بزرگ است ، و نسخه ی شفابخش او برای درمان نماز می باشد. اگر چه اینگونه افراد از ظاهر فریبنده ای و غرور کاذبی برخوردارند ولی حق این است که اینها در اثر عمل نکردن به نسخه شفابخش ، هم روح و هم جسمشان مریض است بر همین اساس حضرت علی ( علیه السلام ) فرمود : « الهَمُّ یُذیبُ الجَسَدَ .» آتش اندوه و غم ، بدن انسان را مانند فلز مذاب ، آب می کند . « الهَمَّ نِصفُ الهِرَمَ »

اثر غم و غصه انسان نیرومند را ناتوان می کند و در جوانی او را نیمه پیر می سازد . « اَفضَلُ مِن صِحَّةِ البَدَنِ تَقوَی القَلبِ » سلامتی روح و قلب ( که به وسیله ی دوری از گناه و توجه به معنویت و عبادت حاصل می شود ) بالاتر از سلامتی بدن است.


نتیجه سخن:

 از آیات و روایات استفاده می شود که : استقامت و نماز انسان را در حل مشکلات پیروز و در برابر حوادث مقاوم می کند ، زیرا نماز ارتباط انسان را قدرت مطلق و خالق هستی برقرار می کند ، و کسی هم با چنین قدرتی ارتباط داشت دیگر ترس ، ناامیدی و خستگی برایش معنا ندارد.




حجت الاسلام سرمیلی- بخش احکام تبیان کردستان
منبع: پاسخ به پرسش جوانان