مقدمه

حاشیه نشینی به پدیده ای گفته می شود كه مردم به دلیل عدم توان مالی به ساخت و ساز واحدهای مسكونی آن هم از نوع ساختمان های غیر مقاوم، كپرسازی وآلونك نشینی روی بیاورند مناطقی كه تا چند سال پیش آن را حلبی آباد می خواندند اما این پدیده در شهر مریوان عكس این تعریف علمی از حاشیه نشینی است؛ چون 60 درصد واحدهای مسكونی ساخته شده در حاشیه شهر مریوان زیبا،‌با دو ام و دارای نقشه مهندسی است.

وضعیت فعلی حاشیه نشینی در مریوان:

در شهرستان مریوان هم مناطق حاشیه ای زیادی وجود دارد در این مناطق  بیش از 10 هزار نفر ساكن هستند و متاسفانه  ابتدایی ترین اصول شهرسازی یعنی تعیین برو كف، معابر، فضای سبز،‌آموزشی،‌ اداری،‌بهداشت و درمان، و خدماتی تعریف و تبیین نشده است. حاشیه های شهر مریوان با توجه به موقعیت این شهر توریستی در کنار دریاچه زریوار و مرز بین المللی باشماق خواسته یا ناخواسته، زیستگاه بسیاری از ساکنین روستاهای سروآباد و مریوان شده است مشکلاتی مثل عدم آمادگی این شهر و مدیریت شهری جهت آماده سازی امکانات و زیر ساخت های لازم برای این همه جمعیت، که به ناچار باید عده ای در حاشیه زندگی کرده و از بسیاری از امکانات محروم باشندبه همین جهت به هنگام ساخت و ساز و به دلیل عدم تمکین مالی افراد ناهمگونی  شهر ایجاد می شود بطوریکه عرض كوچه ها به دلیل عدم رعایت قانون ساخت و ساز و نبود پروانه ساختمانی از حدود 2 تا 3 متر بیشتر نیست(شهرک نوبهار ) به نحوی كه اگر روزی حادثه ناگوار طبیعی و غیر طبیعی برای هر یك ا ز ساكنان این مناطق روی دهد عملا ارایه هر گونه خدمات امداد و نجات از سوی مركز فوریت های پزشكی، آتش نشانی و نیروی انتظامی ممكن نیست.

حاشیه نشینی باعث افزایش گرایش به مادی گرایی ، کجروی ، بی عاطفگی و بروز بزهکاری می گردد و از آنجا که در شهرها افراد شناختی از یکدیگر نداشته اند و در نتیجه کنترل و نظارت اجتماعی بر عملکرد آنان از میان رفته است  موجب شکل گیری نابهنجاری اجتماعی می گردد.  
              

پیامدها و آثار فردی و اجتماعی حاشیه نشینی:  

يكي از پيامدهاي نامطلوب حاشيه نشيني، پا يين آمدن ضريب امنيت اجتماعي در شهرها است . پايين بودن سطح سواد مهاجرين ، فقدان مشاغل تخصصي در مقابل مشاغلي همچون دستفروشي، فروش مواد مخدر ، فروش مشروبات الكلي، دزدي، جنايت ، فحشا و گسترش بيماري هاي مانند ايدز و ... همه اين موارد به نوعي در فضاي حاشيه نشين وجود دارد . اين امر به ظاهر مشكلات مناطق حاشيه شهر پنداشته مي شود اما به نوعي اين افراد بيكار كه دست غالب آنها آلوده به رفتار شكني و هنجار شكني هستند كل فضاي شهررا نا امن كرده و از جنبه اقتصادي و اجتماعي موجب  بگارگيري نيروهاي كاردان در برابر هنجارشكنان و ايجاد فضايي براي نگهداري آنها از يك طرف و اعمال حركات و رفتارهاي نامطلوب در سطح گسترده نه تنها امنيت اجتماعي مردم را تهديد مي كنند و چه بسا امنيت ملي و منطقه اي را زير سوال ببرند.
بی شک حاشیه نشینی رابطه ای نزدیک و ناگسستنی با بزهکاری و ارتکاب جرم دارد در واقع باید گفت حاشیه شهرها مکانهایی مستعد برای بروز و ظهور انواع جرائم و بزه ها است . رشد قاچاق مواد مخدر ، گسترش شبکه ها  و باندهای مافیایی توزیع مواد مخدر که از جمله جرائم مشهود در این مناطق است، بیش از سایر مناطق شهری است که علت این امر نیز کنترل ضعیف و یا عدم نظارت صحیح از سوی نیروهای انتظامی و امنیتی است.    
                                                                    

حاصل سخن:                                                                       

نسبت ارتکاب اعمال مجرمانه و خشونت امیز نیز در حاشیه شهرها بیشتر از سایر مناطق شهری است . کمبود پاسگاههای انتظامی به نسبت کسرت جمعیت و فقدان نظارت مناسب و کارآمد در این حاشیه ها موجبات انواع ناهنجاری های اخلاقی و اجتماعی را فراهم می آورد ضمن آنکه میزان جنایت ها ، دزدی ها ، روسپی گری ها ، قاچاق مواد مخدر ، نافرمانی از قوانین شهری از آمار بالاتری برخوردار است. پشت ترمینال قدیم ،‌سردوشی ها، كمربندی یك، پشت گلزار شهدا،‌ نوبهار ، شهرك زیباو موسک ، دارسیران قدیم از  محلات حاشیه نشین شهر مریوان می باشند که در معرض اینگونه آسیب ها قرار دارند.



 





آرام عباسی-بخش خانواده ایرانی-اسلامی تبیان کردستان
منابع : تحقیقات میدانی ، سایت زریوار خبر